Tomasz Łęcki jest ojcem Izabeli i zubożałym arystokratą w powieści Bolesława Prusa „Lalka”. Charakteryzują go stanowa duma, niezaradność i skłonność do życia złudzeniami.
Charakterystyka Tomasza Łęckiego
Bohater zachowuje przyzwyczajenia człowieka z wysokich sfer mimo utraty materialnych podstaw dawnego stylu życia. Podtrzymuje towarzyskie kontakty oraz zewnętrzne formy elegancji. Ważniejsze od dokładnego wieku i wyglądu jest jego przywiązanie do obrazu siebie jako pana należącego do elity.
Łęcki nie potrafi przyjąć odpowiedzialności za finansową rzeczywistość. Woli liczyć na korzystny obrót spraw, pomoc znajomych i własne szczęście niż dostosować wydatki oraz plany do rzeczywistych możliwości. Jego sposób myślenia sprzyja dalszej zależności.
Wobec Wokulskiego okazuje życzliwość, kiedy ten staje się źródłem ratunku i nadziei. Nie musi to oznaczać świadomego oszustwa w każdej sytuacji: Łęcki często sam wierzy w wygodną interpretację zdarzeń. Ograniczona samowiedza pozwala mu korzystać z cudzej pomocy bez pełnego uznania jej znaczenia.
Kocha Izabelę i chce zapewnić jej dobrą przyszłość, ale nie przygotowuje jej do samodzielnego życia. Wspólne przywiązanie do przywileju utrudnia obojgu zrozumienie ludzi pracujących. Rodzicielska troska pozostaje więc związana z utrwalaniem fałszywej hierarchii wartości.
Nie przechodzi głębokiej przemiany prowadzącej do odzyskania zaradności. Budzi pewne współczucie jako człowiek nieumiejący odnaleźć się w zmienionych warunkach, lecz wymaga krytycznej oceny. Uosabia upadek elity, która utożsamia społeczną wartość z pochodzeniem, a nie z odpowiedzialnym działaniem.
