Książę Eskalus jest władcą Werony w tragedii Williama Szekspira „Romeo i Julia”. Reprezentuje prawo i odpowiedzialność za wspólnotę, ale jego autorytet nie wystarcza, by zapobiec skutkom rodzinnej nienawiści.
Charakterystyka księcia Eskalusa
Zajmuje najwyższą pozycję polityczną w mieście i rozstrzyga spory jego mieszkańców. Merkucjo oraz Parys są z nim spokrewnieni. Dramat nie określa jego wieku ani nie przedstawia szczegółowego wyglądu; istotna jest publiczna funkcja bohatera.
Eskalus jest stanowczy wobec przemocy. Ocenia starcia Kapuletów i Montekich jako zagrożenie dla całej Werony, a nie prywatną sprawę dwóch rodów. Żąda posłuszeństwa i zapowiada surową karę, ponieważ dostrzega, że ambicje możnych zakłócają bezpieczeństwo zwykłych mieszkańców.
Nie kieruje się jednak wyłącznie odruchem odwetu. Po śmierci Merkucja i Tybalta wysłuchuje wyjaśnień, a Romea skazuje na wygnanie. Decyzja uwzględnia okoliczności konfliktu, choć nie usuwa odpowiedzialności za zabójstwo. Próbuje łączyć surowość prawa z oceną konkretnego czynu.
Jego pozycja nie czyni go wszechwiedzącym. Nie zna tajnego małżeństwa młodych ani planu ojca Laurentego. W finale dostrzega również własne zaniedbanie w tolerowaniu nienawiści. Osobista strata nie skłania go do obrony własnej nieomylności, lecz do uznania wspólnej odpowiedzialności.
Bohater pozostaje wierny trosce o porządek, ale jego ocena sytuacji staje się bardziej samokrytyczna. Jest władcą sprawiedliwym w zamiarze, a niewystarczająco skutecznym w działaniu. Przypomina, że ogłoszenie zakazu nie zastępuje rzeczywistego powstrzymania przemocy.
