opracowania lektur, opracowania wierszy, motywy literackie, epoki literackie, streszczenia, problematyka, bohaterowie lektur, wypracowania, analizy i interpretacje wierszy

Pieśń IX z Ksiąg wtórych - Nie porzucaj nadzieje interpretacja

Pieśń IX z Ksiąg wtórych, nazywana często od rozpoczynających ją słów Nie porzucaj nadzieje, jest utworem refleksyjno-filozoficznym. Składa się z siedmiu czterowersowych strof o rymach parzystych (aabb), w których dwa początkowe wersy mają po siedem, a dwa kolejne po jedenaście sylab.

Takie ukształtowanie formalne tworzy spokojny rytm pieśni. Język utworu cechuje prostota sprzyjająca komunikatywności przekazu.

Podmiot liryczny przyjmuje rolę autorytetu i uczy czytelników, jak żyć. Zwraca się do nich bezpośrednio, używając drugiej osoby liczby pojedynczej (np. nie porzucaj, patrzaj, nie miej). Dzięki temu każdy z nich może odebrać słowa poety tak, jakby były skierowane bezpośrednio do niego.
 

 

Osoba mówiąca rozpoczyna swoją wypowiedź formułą o charakterze sentencjonalnym:
 
Nie porzucaj nadzieje,
Jakoć sie kolwiek dzieje.
 
Zgodnie z nią niezależnie od tego, co nas spotyka, musimy wierzyć w lepszą przyszłość, ponieważ los zawsze może się odmienić. Ilustracją tej myśli są zmiany zachodzące w przyrodzie: słońce wschodzi i zachodzi, a po złych chwilach możemy się cieszyć pięknem pogodnego dnia:
 
Bo nie już słońce ostatnie zachodzi,
A po złej chwili piękny dzień przychodzi.
 
Sentencję z początku utworu egzemplifikuje także następstwo pór roku:
 
Patrzał teraz na lasy,
Jako prze zimne czasy
Wszystkę swą krasę drzewa utraciły
A śniegi pola wysoko przykryły.
 
Po chwili wiosna przyjdzie,
Ten śnieg z nienagła zéjdzie,
A ziemia, skoro słońce jej zagrzeje,
W rozliczne barwy znowu sie odzieje.
 
W zimie drzewa tracą liście, a pola wypełniają wysokie śniegi, ale wkrótce przychodzi wiosna i natura odżywa na nowo, mieniąc się różnymi kolorami w blasku słońca.
 
Kolejną strofę otwiera maksyma, wedle której w życiu nie ma niczego stałego, a człowiek doświadcza zarówno smutku, jak i cierpienia:
 
Nic wiecznego na świecie:
Radość sie z troską plecie,
A kiedy jedna weźmie moc nawiętszą,
W ten czas masz ujźrzeć odmianę naprędszą. 
 

 

Dlatego też nie należy zbytnio cieszyć się powodzeniem, bo sytuacja w każdej chwili może się zmienić i odwrotnie – w niedoli nie wolno rozpaczać; o wiele lepszym wyjściem staje się wiara w lepszą przyszłość. Człowiek jest bowiem poddany nieobliczalnym wyrokom Fortuny, rzymskiej Bogini kierującej ludzkim życiem, którą należy tu traktować jako alegorię losu:
 
Ale człowiek zhardzieje,
Gdy mu się dobrze dzieje,
Więc też kiedy go Fortuna omyli,
Wnet głowę zwiesi i powagę zmyli.
 
Wyrażone w zacytowanej strofie przekonanie jest jednym z nadrzędnych postulatów stoików.
 
Istota ludzka powinna trwać w równowadze duchowej – ze stoickim spokojem i dystansem podchodzić do smutków, ale i radości, ponieważ wszystko, co posiada w każdej chwili może być jej odebrane. Jeśli przyjmiemy taką postawę, życie nigdy nas nie rozczaruje:
 
Lecz na szczęście wszelakie
Serce ma być jednakie,
Bo z nas Fortuna w żywe oczy szydzi:
To da, to weźmie, jako jej sie widzi.
 

 

Dzieje się tak, ponieważ ma ona pełną władzę nad człowiekiem; kpi z jego planów i w każdej chwili może uniemożliwić mu ich realizację, dlatego nie da się przewidzieć przyszłości.
 
Na szczęście wsparcia można poszukiwać w Bogu:
 
Ty nie miej za stracone,
Co może być wrócone:
Siła Bóg może wywrócić w godzinie,
A kto Mu kolwiek ufa, nie zaginie.
 
To On podejmuje ostateczne decyzje dotyczące wszystkich ludzkich spraw. Dzięki nieograniczonej mocy może zapobiec zamiarom Fortuny.
 
Poeta łączy w swoim utworze tradycję antyczną i chrześcijańską. W tym ujęciu Stwórca zajmuje najwyższe miejsce, choć nie jest jedynym bogiem – obok niego funkcjonuje bezlitosna Fortuna.
Autor opracowania: Aleksandra Smusz
Dodaj swoją opinię:

jakie 7/10? 10/10 ! autentyk. jest dosłownie wszystko co trzeba, zarówno bezpośrednie cytaty, interpretacja, jak i nawiązanie do filozofii samego autora (Kochanowskiego). bardzo pomocny tekst i serdecznie polecam

18.01.2018 r. Psy Hope

Bardzo przydatne i dokładne.

19.03.2017 r. Magdalena

spoko, fajnie podobie mi sie;) 7,5 /10

10.05.2016 r. karolina1999

Biolog, proszę Ciebie bardzo: ,,To On podejmuje ostateczne decyzje dotyczące wszystkich ludzkich spraw. Dzięki nieograniczonej mocy może zapobiec zamiarom Fortuny." Czytanie ze zrozumieniem. Analiza bardzo przydatna, pomogła mi w pisaniu własnej, dzięki temu nie zmarnowałam za wiele czasu, polecam.

26.03.2015 r. Cthulhu

SUPERRRR!!! :-)

05.03.2015 r. misiek

Super stronka !! Przydatna !!

29.01.2015 r. tinkywinky

Przydatna analiza wiersza: DDD

02.12.2014 r. Pikuś

Bardzo dobra, dogłębna analiza. Jednakże brakuje puenty.

24.11.2014 r. Biolog

Bardzo przydatna analiza wiersza:))

22.04.2014 r. nikuś

LekcjaPolskiego.pl – opracowania lektur, opracowania wierszy, epoki literackie, streszczenia lektur, problematyka, bohaterowie, wypracowania, analizy i interpretacje wierszy

Kontakt | Polityka prywatności