Przejdź do treści
Lekcjapolskiego.pl

Hamlet jako dramat szekspirowski

Autor utworu
William Szekspir
Autorka opracowania
Natalia Dąbrowska
Ostatnia aktualizacja
Tagi
Hamlet
Epoka literacka
Renesans

Hamlet należy do dzieł niezwykle złożonych pod względem zarówno fabuły, jak i sposobu jej przedstawienia. Szekspir w tym dramacie ponownie zrywa ze sztywnymi założeniami i wyznacznikami tragedii antycznej, tworząc po raz kolejny inspirujące dzieło wynikające z poszukiwań artystycznych.

  • brak zasady trzech jedności (miejsca, czasu i akcji) – jest to dramat wielowątkowy (losy Hamleta, życie Poloniusza, osobista tragedia Ofelii), którego akcja rozgrywa się w różnych miejscach (komnaty zamkowe, równina, cmentarz), a następujące po sobie wydarzenia dzieją się w różnym czasie (poszczególne wydarzenia dzieli często długi czas, a całą fabuła obejmuje kilka miesięcy).
  • brak ograniczenia liczby bohaterów – w Hamlecie jest wiele scen zbiorowych (np. pojedynek Hamleta i Laertesa wobec pary królewskiej na tle odgłosów nadciągającej armii Fortynbrasa), ponadto autor wprowadził chwyt zwany teatrem w teatrze, polegający na wprowadzeniu fragmentu innego przedstawienia, które tematycznie odpowiada historii o księciu Hamlecie i pozwala sprawdzić prawdomówność Ducha.
  • złamanie zasady decorum (stosowności) – sceny krwawe, np. scena pojedynku między Hamletem a Laertesem, zabicie Klaudiusza przez bratanka.
  • pogłębienie psychologiczne postaci – Hamleta charakteryzuje skomplikowana psychika, uwikłanie w szereg trudnych relacji, wrażliwość. Tytułowy bohater sam analizuje sytuacje i wyciąga wnioski, targają nim rozterki, ale sam podejmuje decyzje.
  • skomplikowana struktura i kompozycja dramatu – w tragedii antycznej o strukturze utworu decydowały elementy stałe, jak: prolog, zawiązanie akcji, punkt kulminacyjny, rozwiązanie, zakończenie; w dramacie szekspirowskim mamy do czynienia ze znacznym skomplikowaniem budowy, wynikającym z wielowątkowości akcji (losy Hamleta, życie Poloniusza, osobista tragedia Ofelii), wielości konfliktów, zawiłych relacji, zaskakujących zwrotów akcji – wszystko to powoduje swoistą sinusoidę emocji.
  • zerwanie z zasadą mimesis – Znaczenie tego zabiegu doskonale opisuje wybitny polski szekspirolog Henryk Zbierski: Niedosyt wiedzy o fikcyjnym świecie utworu stanowi wyzwanie dla naszej wyobraźni. Takie niedomówienia nie tylko uczyniły z „Hamleta” temat dyskusyjny stuleci, ale mogą być interpretowane jako atrybut wielkiego artyzmu epoki baroku, równoległy do malarstwa i innych sztuk.  [cyt. za: H. Zbierski, Wiliam Shakespeare, Warszawa 1988, s. 389.]